انواع طرح فرش دستباف

مهر, ۱۳۹۶ 1 نظر فرش

انواع طرح فرش دستباف

در ابتدا به این اصل مهم اشاره می کنیم که تمامی انواع طرح فرش دستباف در  مناطق مختلف ایران به سه قالب اصلی بافته می شوند که عبارتند از لچک ترنج، خشتی و افشان که در میان آنها لچک ترنج از قدیم محبوبیت بیشترى داشته و اغلب فرش هایى را که شما در منازل یا در فرش فروشى ها مى بینید درهمین طرح بافته شده اند.در فرشهای با طرح لچک ترنح حاشیه ای پهن دور تا دور فرش را فرا گرفته و در میان از اشکال هندسی مانند دایره و بیضی استفاده شده که به آن ترنج می گویند و در چهار گوشه ی داخلی نقشه مثلث قائم الزاویه ای قرار دارد که وتر آن به صورت منحنی می باشدکه به هر کدام از آنها  را لچک می نامند.

ناگفته نماند طرحهای دیگری هم وجود دارد که در شهرها دیگر بافته می شوند که از این نوع می توان به  گبه ها، فرش هاى ترکمنى و غیره اشاره کرد.

بعضی از کارشناسان فرش های دستباف بر این باورند که انواع طرح های فرش دستباف ایرانی برگرفته از معماری ساختمان همان منطقه و شهر است. پس هنگامى که در ساختار خانه ها تغییرى اساسى ایجاد مى شده، طراحان فرش نیز از این تغییر تبعیت مى کرده اند. آنها بر این عقیده اند که طرح لچک ترنج فرش ها از طرح پردیس معمارى ساختمانهاى سده آخر دوره اشکانیان الهام گرفته شده است. این معمارى از فضاى اندرونى بیرونى تشکیل شده بود و در واقع فرش هاى لچک و ترنج دار نمادى از حیاط این ساختمان ها بوده اند. «لچک»ها باغچه هاى سبزی کارى چهار وجه حیاط و «ترنج» حوض میانى حیاط را یادآور مى شدند. گل هاى میان آنها نیز به گل کارى هاى گل محمدى حیاط اشاره مى کرده اند. بعد  ازگذشت زمان و ایجاد تغییرات در معمارى  و حذف باغجه های سبزی کاری شده و حوض ها طرحهای افشان فرش به وجود آمد. در این طرح ها دیگر لچک و ترنج به چشم نمی خورد و در فضای میان حاشیه ها طرح های انواع گل و ساقه و برگ به چشم می خورد.

همچنین طرح معروف دیگری به نام طرح خشتی در فرشهای ایرانی به چشم می خورد. و در آن سطح داخلی مابین حاشیه ها به مستطیل ها مساوی تقسیم می شوند و در داخل هر یک نقشه اى بافته مى شود که ممکن است این نقشه ها چندین باردر خشت هاى مختلف تکرار شود. البته عدم تکرار آنها نشانى بر مرغوبیت نقشه و ابتکار طراح نقشه است. این طرح در برخى ازشهرها به  طرح گلستان نیز معروف است.
اما امروزه طراحان نقشه هاى فرش با ابتکار طراحان و بر اساس سلایق مشتریان طراحی می شود که با توجه به نامشان ثبت شده است. مثلاً در فرش هاى تبریز نقشه هاى علیا، بهشتى، شیوا، بنام، تقى زاده، قلى نامى و سایر نقشه ها که هر کدام به نام طراح آن ثبت شده است و اگرچه به لحاظ طرح و رنگ با هم متفاوت هستند ولى همگى در قالب طرح اصلى لچک ترنج جاى مى گیرند.
Tags
1 نظر
  1. Pingback: قالی و قالیچه (تاریخچه قالی)و بافندگی در ایران را باهم بررسی کنیم

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *